Tuesday, September 1, 2026

कविता : रसुवा ! त्यसबेला म तिमीसँगै हुनेछु

 - मातृका पोखरेल


आँखाभरि भोलि बोकेर
जसरी बिहानको पहिलो घाम
हिमालको निधारमा आइपुग्छ
तिमी त्यसरी नै आउनू
अँध्यारोले छोपेका घरहरूको छानोमाथि
एउटा उज्यालो लिएर आउनू
रसुवा ! त्यसबेला म तिमीसँगै हुनेछु ।

भोलि पनि बिर्सनु हुँदैन हामीले
आमाको काखबाट हराएका बच्चाको आवाज
सुनाउनु पर्छ फेरि पनि
सधैँसधैँ छेउमा
उसको हराएको घरको तस्बिर
राख्नु पर्छ साँचेर
बुढो बाबुको खाली आँगनमा
फर्केर आउने पाइतालाको आवाज
सँगसँगै राख्नुपर्छ
एक्लिएको विश्वासको छेउमा
अझै बाँकी रहेको
जीवन र सपनाको स्पर्श
यी सबैसबै राख्नु पर्छ
हामीले सजाउनु नै छ उजाड बगरहरूमा
फेरि अर्को वसन्त
रसुवा ! त्यसबेला म तिमीसँगै हुनेछु ।

जीवनको आकाशमा निराशालाई भगाउनु छ
भोलि सबैरै
फेरि एउटा गाउँ बसाउनु पर्छ
फेरि एउटा भविष्य उठाउनु पर्छ
फेरि एउटा सभ्यता उठाउनु पर्छ
त्यसबेलासम्म हामीले
धैर्यताका बीजहरूले
आफ्नै घर, आँगनमा
विश्वास रोपिसक्नुपर्ने छ
ए चेतनाको वसन्ती मान्छे !
विश्वास नरोपी
बगरमा त्यसै उम्रिँदैन वसन्त
रसुवा ! त्यसबेला म तिमीसँगै हुनेछु ।

ooo

सल्लाघारी, भक्तपुर
२०८३ भाद्र १६ गते

[ २०८३ साल भाद्र १० गते भोटे कोशीमा आएको भीषण बाढीले रसुवा, नुवाकोट, धादिङलगायत जिल्लामा पारेको व्यापक जनधनको क्षतिपछि लेखिएको कविता ]




======================================================













Tuesday, August 11, 2026

कविता : म साँच्चै बौलाएँ कि के हो ?

- मातृका पोखरेल


अचेलभरी
​म बौलाएँ कि के हो ?
नसोचेका कुरा देखिरहेको छु
आफैँलाई विश्वास नलागेजस्तो
के भइरहेको छ मलाई ?
​के साँच्चै ऊ तपस्वी थिएन पहिले ?
कि मैले भेट्दै दलाल थियो ऊ ?
के गल्लावाल नै थियो पहिल्यैदेखि ?
के देखिरहेको छु म
कि साँच्चै म बौलाएँ ?
आजकल
आफैँलाई विश्वास नलागेका आवाजहरू
निरन्तर सुनिरहेको छु
​के मान्छेको भन्दा
फ्याउरोको हुंकार सुन्दर हुन्छ ?
पक्कै नहुनु पर्ने
अचेल मलाई त्यस्तै बोध भइरहेको छ
वा मेरो कानले के सुनिरहेको छ ?
आफ्नै कानसँग आफैँलाई अविश्वास लागिरहेको छ
म भ्रममुक्त छु
​उनीहरू झूट बोल्न मञ्चमा माइक खोसिरहेका छन्
आफ्नो व्यभिचारको व्यापार बढाउन
‘जनता’को नाम यति धेरै लिन्छन्
अचेल मलाई ‘जनता’ शब्द
कुनै अपमानको सम्बोधन जस्तो लाग्छ
​हिजो जादुजस्तो लाग्ने उसको आवाज
कर्कश स्वरजस्तो सुन्छु
साँच्चै म बौलाएँ कि के हो ?
हिजो उसको आह्वानमा
मैले सडकमा आगो बालेँ
तर आज ऊ
बिचौलियाको योजना झोलाभरी बोक्छ
अब मेरो चेतनाले विद्रोह गरिरहेछ
​हिजो विद्रोह गर्न उद्वेलित गर्ने उसका तर्कहरू
आज कसरी मालिकको स्तुतिमा गाइने
हनुमान चालिसाका भजन भए ?
साँच्चै म बौलाएँ कि के हो ?
के देख्दै छु आज ?
​कि मेरो आँखामा मोतीबिन्दु उम्रियो ?
कि मेरो मगजको तार खुस्कियो ?
​ऊ हिजो उज्यालोको दूत बनेर आएको थियो
उसको ओठमा नयाँ युगको मन्त्र थियो
उसका आँखामा भोलिको बिहान थियो ।
​तर आज -
ऊ आफ्नै पुराना शब्दहरूमा आगो लगाउँदै छ
ऊ आफ्नै इतिहासको मूल्यलाई
सट्टाबाजीको बैनापत्रमा लेखिरहेको छ
​कि यो मेरो भ्रम हो ?
​अचेल घरिघरि मलाई
मेरा आँखामाथि शङ्का लाग्छ
मेरा कानमाथि अविश्वास लाग्छ
मलाई हिजोआज उसको अनुहार
मान्छे बेच्ने गल्लावालजस्तो देख्छु
कि म साँच्चै बौलाएँ ?
अचम्म लागिरहेको छ -
​म मात्रै बौलाएँ कि
अरू पनि बौलाइरहेका छन्
ऊ हिजै थियो कि गल्लावाल ?
आज मात्र बनेको हो ?
प्रश्न घुमिरहेको छ मभित्र
म साँच्चै बौलाएँ कि के हो ?
ooo

 

Sunday, August 9, 2026

'सम्झनामा कवि गोष्ठी' सम्पन्न

 


वरिष्ठ साहित्यकार तथा साहित्यिक पत्रकार नगेन्द्रराज शर्मालाई स्रष्टाहरूले २०८३ साउन २४ गते बिहान  'सम्झनामा कवि गोष्ठी' गरेर सम्झेको खबर छ।

साहित्यकार नगेन्द्रराज शर्माको गत असार ३१ गते ८९ वर्षको उमेरमा निधन भएको थियोे। नगेन्द्रराज शर्मा नेपाल साहित्यिक पत्रकार संघका पूर्व अध्यक्ष पनि हुन्।

नेपाल साहित्यिक पत्रकार संघद्वारा आयोजित उक्त कवि गोष्ठी संघका अध्यक्ष मोहन दुवालको सभापतित्वमा सम्पन्न भएको  थियो। कार्यक्रममा नेपाल स्रष्टा समाजका अध्यक्ष श्रीओम श्रेष्ठ 'रोदन', संघका वरिष्ठ उपाध्यक्ष वियोगी बुढाथोकी, केन्द्रीय उपाध्यक्ष रामप्रसाद पन्त, अभिव्यक्तिका सम्पादक पवन आलोक, डा.तुलसी भट्टराई, शब्दपथका प्रधान सम्पादक किशोर पहाडी, साहित्यिक पत्रकार सङ्घका अध्यक्ष राधेश्याम लेकाली, दोभान पत्रिकाकी सम्पादक बालिका गिरी तथा नगेन्द्रराज शर्माका जेष्ठ सुपुत्र प्रणयराज शर्मा मञ्चासीन रहेका थिए।

नेपाल साहित्यिक पत्रकार संघका अध्यक्ष मोहन दुवालले साहित्यकार तथा साहित्यिक पत्रकार नगेन्द्रराज शर्माको व्यक्तित्व तथा कृतित्वका बारेमा संक्षेपमा प्रकाश पार्नुका साथै शर्मा आफ्नो पत्रकार गुरु भएको बताए। उनकै प्रेरणाले आफू साहित्यिक पत्रकारितामा लागेको बताए। आज वाचन गरिएका कविताहरू जनमत पत्रिकामा छापिने र विशेषाङ्कका रूपमा निस्कने पनि उनलेे बताएका थिए।

कवि गोष्ठीमा तीन दर्जनभन्दा बढी कविहरूले नगेन्द्रराज शर्माप्रति समर्पित  आ-आफ्नो रचना वाचन गरेर सुनाएका थिए।

रचना वाचन गर्नेहरूमा मोहन दुवाल, पवन आलोक, देविका तिमिल्सिना, किशोर पहाडी, डा.राजेन्द्रप्रसाद अधिकारी, राम प्रसाद पन्त, सूर्यप्रसाद लाकाजु, राधेश्याम लेकाली, मणि लोहनी, यादव भट्टराई, कृष्ण प्रधान, रामसुन्दर देउजा, प्रा.डा. सावित्री श्रेष्ठ, डा.दामोदर पुडासैनी'किशोर', डा.शैलेन्दुप्रकाश नेपाल, वियोगी बुढाथोकी, प्रल्हाद पोखरेल, डा.रामप्रसाद दाहाल, ललिता दोषी, कृष्ण बाउसे, मातृका पोखरेल, डा.छाया दत्त न्यौपाने, ठाकुर शर्मा भण्डारी, तेज विलास अधिकारी, डा. पुष्करराज भट्ट, राममणि ढुङ्गेल, राम विनय, सुभाषचन्द्र पौडेल 'भीमफेदीया', बुद्धिराज पाण्डे, तुलसीराम पुडासैनी, सृजना दुवाल, नवराज पुडासैनी 'ज्योत्सना', डा.शेखरकुमार श्रेष्ठ, रेणुका भट्टराई'मञ्जरी', गोपाल बराल, प्रणयराज शर्मा घिमिरे कृष्ण सुवेदी'भारद्वाज', वसन्त रिजाल तथा जगत वाशिष्ट  रहेका थिए।

डा.तुलसी भट्टराई, श्रीओम श्रेष्ठ'रोदन', विष्णुप्रसाद शर्मा पराजुली, अच्युत घिमिरे तथा बालिका गिरीले नगेन्द्रराज शर्माको व्यक्तित्व र साहित्यिक पत्रकारितामा उनलेे पुर्याएको योगदानको चर्चा गर्दै श्रद्धा सुमन अर्पण गरेका थिए।

पुतलीसडकस्थित ग्रीनलीफ रेष्टुरेन्टमा भएको कार्यक्रमको सञ्चालन संघका महासचिव चेतनाथ धमलाले गरेका थिए।

कार्यक्रमको शुरूवात नगेन्द्रराज शर्माको तस्बिरमा पुष्प गुच्छा र फूलको माला अर्पण गर्दै उहाँको स्मरणमा एक मिनेट मौन धारण गरिएको थियोे।

अन्तमा उहाँको तस्बिर जेष्ठ सुपुत्र प्रणयराज शर्मा घिमिरेलाई हस्तान्तरण गरिएको थियो।

ooo

शब्दपथबाट













































----------------------------------

कविता :

नगेन्द्रराज शर्मा एउटा नाम हो
[नगेन्द्रराज शर्माको सम्झनामा समर्पित]


- मातृका पोखरेल

केही मान्छेहरू छन्
समयको भीडमा
समयकै निधारमा
अभावमा किनेको कलमले
एउटा उज्यालो लेखेर जान्छन् ।

​नगेन्द्रराज शर्मा !
त्यही उज्यालोको एउटा नाम हो ।

​सस्तो प्रशंसा र होहल्लाको बजारबाट टाढा,
आफ्नै निष्ठाको एकान्त रोजेर
अन्धकारका भित्ताहरूमा
अक्षरका ससाना दियोहरू बाल्दै
अविचलित निरन्तर हिँडिरहने

​नगेन्द्रराज शर्मा !
त्यही साधनाको एउटा नाम हो ।

​सिर्जनालाई
समयको कठघरामा उभ्याउने साहस
सबैसँग हुँदैन
त्यही साहस बोकेर
उनले जोगाउन खोजे कलमको स्वाभिमान
उनले जोगाउन खोजे विचारको स्वतन्त्रता
उनले जोगाउन खोजे साहित्यको मर्यादा

​नगेन्द्रराज शर्मा !
त्यही अभियानको एउटा नाम हो ।

​नयाँ पुस्ताका अज्ञात आँखाहरूमा
सपनाका बीउ रोप्दै,
आफ्ना अनिँदा रातहरूलाई कालो मसी बनाएर
शब्दहरूको बगैँचा गोडमेल गर्ने
सिर्जनालाई नै जीवनको आस्था मान्ने

​नगेन्द्रराज शर्मा !
त्यही समर्पणको एउटा नाम हो ।

​युगहरू बदलिन सक्छन्,
समयको लय फेरिन सक्छ,
प्रतिवद्धताको गहिराइमा
साहित्यको निस्वार्थ उँचाइमा
हामीलाई बाटो देखाउँदै हिँडिरहने

​नगेन्द्रराज शर्मा !
त्यही यात्राको एउटा  नाम हो ।

ooo